Ngày đăng:   Thứ 2, 11-12-2017 11:41:27   /   Lượt đọc: 165

Quy định công chức Hà Nội hạn chế sử dụng tiếng địa phương: Cần có biện pháp khả thi

(GDTĐ) - Hiện TP Hà Nội đang xây dựng quy định về chuẩn mực văn hóa phát ngôn của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong các cơ quan thuộc thành phố. Trong đó có quy định công chức Hà Nội hạn chế sử dụng tiếng địa phương đã gây ra khá nhiều tranh cãi…

Kỹ năng giao tiếp của công chức Hà Nội còn bộc lộ một số bất cập

Sở Văn hóa &Thể thao Hà Nội vừa trình UBND TP Hà Nội Dự thảo Quy định về chuẩn mực văn hóa phát ngôn của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong các cơ quan thuộc TP Hà Nội. Theo quy định, việc phát ngôn được thực hiện trong và ngoài giờ hành chính (trong trường hợp cần thiết, cấp thiết hoặc do lãnh đạo phân công). Đối tượng áp dụng gồm cán bộ, công chức, viên chức, người lao động đang làm việc trong các cơ quan Đảng, chính quyền, tổ chức chính trị - xã hội, lực lượng vũ trang và các đơn vị sự nghiệp công lập thuộc TP. Hà Nội. Cán bộ, công chức không phát ngôn tùy tiện, bày tỏ quan điểm phiến diện trên mạng xã hội, trang cá nhân.

Ảnh minh họa

Những cán bộ, công chức khi phát ngôn phải có tác phong tự tin, cử chỉ đúng mực, tôn trọng các giá trị văn hóa và sự khác biệt trong quá trình phát ngôn, không ngắt lời người khác khi chưa thực sự cần thiết. Về ngôn ngữ sử dụng trong phát ngôn cần đảm bảo dễ nghe, dễ hiểu, dễ nhớ. Cán bộ, công chức Hà Nội được khuyên hạn chế nói ngọng, nói lắp, sử dụng ngôn ngữ địa phương; tuyệt đối không nói trống không, cộc lốc, nói quá to hoặc quá nhỏ. Đối với người vi phạm chuẩn mực văn hóa phát ngôn tùy mức độ sẽ bị nhắc nhở, phê bình, kiểm điểm trách nhiệm, xử lý kỷ luật theo quy định.

Ông Ngô Văn Nam, Trưởng phòng Nếp sống văn hóa gia đình (Sở VH&TT Hà Nội) bày tỏ, thực tế, năng lực chuyên môn của cán bộ, công chức của TP rất tốt nhưng còn bộc lộ bất cập trong kỹ năng giao tiếp, truyền đạt thông tin, từ đó dẫn đến những vụ việc không đáng có xảy ra thời gian vừa qua. Do vậy, khi phát ngôn, kể cả khi người dân đến cơ quan trao đổi công việc bức xúc với mình, cán bộ, công chức cũng phải hết sức kiềm chế, điềm đạm. Đã là công chức, thì không thể văng tục, nói một cách vô trách nhiệm trước công chúng được. Ông Nam khẳng định, đây chỉ là khuyến cáo để cán bộ, công chức phấn đấu. Nghĩa là ngôn ngữ trong hoạt động công vụ chứ không phải cấm ngôn ngữ địa phương. Trong tuyển dụng không bao giờ yêu cầu ngôn ngữ mà chỉ là chuẩn mực chung để hướng tới người dân nghe được. Bởi lẽ, đã là cán bộ, công chức khi nói phải có trách nhiệm hơn với người nghe.

Đưa yêu cầu hình thức thể hiện ngôn ngữ từ ngay khi tuyển chọn cán bộ

Tuy nhiên, phần lớn ý kiến đều cho rằng, dự thảo khó khả thi bởi Hà Nội là đất “kẻ chợ”, những người Hà Nội gốc nhiều đời sẽ chẳng còn nhiều. GS Nguyễn Minh Thuyết cho rằng, người Hà Nội gốc xưa từ một làng chài nằm phía trong sông Hồng, ngay vua Lý Công Uẩn về Hà Nội từ hàng ngàn năm trước cũng là người Ninh Bình. Vả lại, Thủ đô, đất anh kiệt tứ phương hội tụ thì rất khó để quy định công chức không dùng tiếng địa phương được. Theo GS Thuyết, quy định này cũng chỉ nên quy chuẩn ở trong văn viết thì đúng hơn.

GS Ngô Đức Thịnh, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu Văn hóa Việt Nam cũng lo ngại quy định sẽ khó khả thi vì những cán bộ, công chức, người lao động đang làm việc tại các cơ quan của TP Hà Nội là từ nhiều địa phương đến. GS Thịnh đề nghị nên khuyến khích và phải thực hiện dần dần chứ không thể làm ngay. Bởi ngôn ngữ địa phương là một bản sắc, nếu giờ không được nói mà theo ngôn ngữ phổ thông sẽ có khó khăn, làm hạn chế tư duy phát ngôn của họ.

Cùng quan điểm, nhà văn Sương Nguyệt Minh cho rằng, việc yêu cầu công chức không được nói ngọng là đúng vì việc biểu đạt ngôn ngữ nếu không chuẩn về mặt chữ viết sẽ làm sai lệch ý nghĩa của từ, nói ngọng có thể khiến người nghe sẽ hiểu sai ý nên cần phải sửa. Nhưng không thể nào bắt tất cả mọi người ở các vùng quê đều nói giọng Hà Nội. Giọng cha giọng mẹ sinh ra, sao có thể cắt đứt giọng nói của quê hương họ được. Mà giọng nói thì có ảnh hưởng gì đâu, đó là bản sắc đã gắn với người ta bao nhiêu năm, thay đổi đâu có dễ. Còn nếu nhất nhất buộc mọi vùng quê phải nói giọng Hà Nội thì phải học? Vậy ai sẽ là người tập huấn, ai là người uốn nắn để chỉnh sửa cho họ? Phải có thầy, cô giáo để dạy họ. Mà lấy ai làm chuẩn? Tôi nghĩ đó là điều không thể và cũng không quốc gia nào làm thế cả, nhà văn Sương Nguyệt Minh bày tỏ.

PGS.TS Trịnh Hòa Bình, Giám đốc Trung tâm Điều tra dư luận xã hội, Viện Xã hội học cũng cho rằng về mặt lý thuyết quy định này đúng, nhưng cần có biện pháp khả thi. Bởi Hà Nội là nơi hội tụ bốn phương, rất khó để cán bộ quê ở các tỉnh miền Trung không nói giọng địa phương… Theo PGS Bình, quy định này chỉ khả thi khi Hà Nội mở lớp cho cán bộ rèn luyện ngôn ngữ, hoặc từ khi tuyển chọn cán bộ, đặc biệt các vị trí quan trọng, thường xuyên giao tiếp cần đưa yêu cầu hình thức thể hiện ngôn ngữ.

Miên Thảo - nguồn: Tạp chí Giáo dục Thủ đô số 94+95, tháng 11/2017

Ý kiến bạn đọc (0)

Viết ý kiến của bạn
 
Thăm dò ý kiến

Bạn thích nhất chuyên mục nào trên Tạp chí Giáo dục Thủ đô ?
  • Vấn đề - Sự kiện
  • Nghiên cứu - Trao đổi nghiệp vu
  • Gia đình - Nhà trường - Xã hội
  • Gương mặt cơ sở
  • Có thể bạn chưa biết
  • Văn hóa - Văn nghệ