Ngày đăng:   Thứ 2, 15-01-2018 10:16:44   /   Lượt đọc: 1061

Phòng chống tội phạm mua bán người, bắt cóc trẻ em: Cần lắm sự chung tay của toàn xã hội

(GDTĐ) - Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định lấy ngày 30/7 hằng năm là “Ngày toàn dân phòng, chống mua bán người”. Quyết định này thể hiện sự đánh giá tình hình tội phạm mua bán người đang diễn ra hết sức phức tạp, đòi hỏi trách nhiệm, sự phối hợp của nhiều ngành, địa phương, từng gia đình và toàn xã hội một cách chặt chẽ.

 

Thủ đoạn mua bán người ngày càng tinh vi, phức tạp

Mới đây, tại Hội nghị giao ban báo chí do Ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội tổ chức, Thượng tá Lê Khắc Sơn, Phó phòng Cảnh sát hình sự, Công an thành phố Hà Nội cho biết, tình hình tội phạm mua bán người trên địa bàn Thủ đô có nhiều tiềm ẩn phức tạp.

Trong 3 năm từ năm 2015 đến 6 tháng đầu năm 2017, Công an thành phố Hà Nội đã khám phá 7 vụ, bắt giữ 10 đối tượng, xác định 14 nạn nhân. Trong đó, 2 vụ mua bán trẻ em, 5 vụ mua bán người. Mục đích làm mại dâm, làm vợ, làm con nuôi. Trong số 14 nạn nhân thì có 13 người là nữ; học sinh, sinh viên là 3 nạn nhân; không nghề nghiệp 9 nạn nhân.

Nguyên nhân do người dân ở các tỉnh đến thành phố Hà Nội tìm việc làm ngày càng tăng; số lượng các cơ sở kinh doanh dịch vụ có điều kiện, nhạy cảm về an ninh trật tự như: Vũ trường, quán bar, karaoke, nhà nghỉ, khách sạn, massage, tẩm quất... cũng tăng theo. Bên cạnh đó, việc thông thương, giao lưu buôn bán, đi lại giữa Việt Nam với Trung Quốc và các nước trong khối Asean có nhiều thuận lợi.

Những yếu tố trên là một trong các điều kiện thuận lợi cho các loại tội phạm hình sự nói chung, trong đó có tội phạm mua bán người nói riêng hoạt động phạm tội.

Ham lợi ích vật chất là yếu tố đầu tiên dẫn đến việc buôn bán phụ nữ và trẻ em, đối với cả hai phía: Kẻ buôn người và nạn nhân. Kẻ buôn người bất chấp pháp luật và đạo lý bởi một “hình thức kinh doanh” không mất vốn mà lại thu được lợi nhuận quá nhẹ nhàng. Nạn nhân bị hấp dẫn bởi những “chiếc bánh vẽ” ngon lành về lợi ích kinh tế mà bọn buôn người đưa ra, kết cục là sa vào bẫy của bọn chúng.

Bên cạnh các nguyên nhân do ham lợi ích vật chất, hạn chế về nhận thức, đói nghèo… còn có nguyên nhân do thiếu sự quan tâm, dạy dỗ của gia đình. Theo Thượng Tá Sơn, đây là một nguyên nhân quan trọng, không ít các gia đình mà bố mẹ chỉ biết chu cấp vật chất đầy đủ cho con cái mà thiếu sự quan tâm, dạy dỗ. Nhiều trường hợp con bỏ nhà đi mấy ngày bố mẹ mới biết.

Mặt khác, trình độ dân trí thấp, hạn chế trong việc tiếp cận thông tin, đặc biệt là thông tin liên quan đến các loại hình tội phạm, trong đó có nạn buôn bán người... là những tồn tại phổ biến trong dân cư vùng sâu, vùng xa, thậm chí cả với những đô thị, thành phố lớn, nhưng gia đình, nhà trường chưa có sự quan tâm, giáo dục sát sao.

Trong 5 năm gần đây, số vụ mua bán người sang Trung Quốc chiếm 81,1% tổng số vụ phát hiện, khám phá. Nhiều trường hợp đối tượng trước đây là nạn nhân bị bán sang Trung Quốc nay quay trở lại Việt Nam dụ dỗ, lừa phụ nữ, trẻ em đưa sang Trung Quốc bán. Đặc biệt có vụ đối tượng quay lại lừa cả người thân, họ hàng bán sang Trung Quốc. Bên cạnh đó, các đối tượng đã sử dụng mạng Internet, điện thoại... để lừa gạt học sinh, sinh viên, hay thiết lập các đường dây hoạt động mại dâm dưới hình thức "gái gọi" qua mạng và tổ chức các chuyến “du lịch tình dục" xuyên quốc gia với mục đích để bán các nạn nhân hoặc công khai rao bán phụ nữ trên mạng...

Trước những thông tin về bắt cóc trẻ em gây hoang mang dư luận, Thượng tá Lê Khắc Sơn nhấn mạnh: Công an TP Hà Nội đề nghị người dân bình tĩnh, kiểm chứng thông tin và trình báo Công an để có hướng giải quyết kịp thời.

Về phía ngành Giáo dục, nhiều trường mầm non nhận thức được việc trang bị kỹ năng phòng tránh bắt cóc cho trẻ hiện đang là quan tâm hàng đầu của các phụ huynh bởi hầu như các bé ở độ tuổi này chưa hiểu chuyện và không biết mối nguy hiểm khi có người lạ tới làm quen, nên ngoài trang bị kỹ năng sống cho trẻ theo chương trình qui định thì nhiều trường đã chủ động xây dựng giáo án trang bị kỹ năng phòng tránh bắt cóc, đưa vào hoạt động ngoại khóa của trường. Các trường cũng đưa ra qui định nghiêm ngặt về người đưa đón trẻ, khách ra vào trường, công tác quản lý trẻ trong lớp và khi trẻ tham gia các hoạt động ngoài trời…

 

Xây dựng gia đình là bức tường thành vững chắc

Như nhận định của Thượng tá Lê Khắc Sơn ở trên, nhiều trường hợp trẻ em bị sa vào bẫy của tội phạm mua bán người là do thiếu sự quan tâm, dạy dỗ của gia đình.

Cách đây không lâu, gia đình chị Mai ở huyện Từ Liêm tá hỏa lên khi thấy Huy, cậu con trai út đang học lớp 7 bỏ nhà đi 3 ngày không thấy về, không liên lạc với ai trong nhà. Bố mẹ bận buôn bán, nay đây, mai đó, gửi gắm việc gia đình và con cái cho người giúp việc, phó mặc việc học hành của con cho gia sư… Cậu con trai út bắt đầu bước vào tuổi “dở dở ương ương”, có tiền bố mẹ cho thường “nướng” vào chơi game rồi bị bạn bè lôi kéo bỏ đi bụi lúc nào không hay. May nhờ có người quen nhìn thấy Huy đang tụ tập ở bến xe với nhóm bạn trông “không bình thường” gọi điện thông báo mà gia đình chị Mai mới tìm được con đưa về nhà…

Còn rất nhiều trường hợp trẻ bỏ nhà đi bụi, đi chơi mà gia đình, bố mẹ không hay biết. Cùng với đó, nhiều trẻ ham mê làm quen qua mạng, bị kẻ xấu lợi dụng lôi kéo bỏ nhà đi lúc nào cha mẹ không hay. Đây thực sự là “miếng mồi” ngon cho những kẻ buôn người.

Lý giải về những trường hợp trẻ em bỏ nhà đi bụi, ThS Nguyễn Thành Nhân (Học viện thanh thiếu niên Việt Nam ) cho rằng những trẻ bỏ nhà ra đi là cách phản kháng với cha mẹ để cha mẹ quan tâm hơn. “Ở một góc độ nào đó, những đứa trẻ hay bỏ nhà ra đi chứng tỏ tình cảm gắn kết gia đình rất kém, cha mẹ thiếu quan tâm hoặc quá chiều con. Gia đình chưa tạo đủ lực để chống lại các vấn đề trong xã hội” - ThS Nhân phân tích.

Khi bỏ nhà ra đi, các em có thể bị trả giá rất lớn và để lại những hậu quả khó lường như bị lạm dụng tình dục, bị lao động sớm, buôn bán ma túy… Đơn giản vì khi các em bỏ đi thì rất cần tiền và khi có một người lạ cho tiền, các em dễ bị sa ngã ngay.

Theo ThS Nhân, để đối phó với những tình huống này, bản thân phụ huynh phải “chữa bệnh” cho chính mình, phải xem lại cách quan tâm con cái và tình cảm gắn kết trong gia đình. Cha mẹ cần dành nhiều thời gian quan tâm và nói chuyện với nhau để tạo sự sẻ chia trong gia đình. Cứ mỗi ngày như thế, qua cách nói chuyện, cha mẹ sẽ dễ dàng nhận ra những dấu hiệu lạ để biết con mình có đang gặp vấn đề gì hay không để can thiệp kịp thời.

Khi mỗi gia đình là một bức tường thành rào chắn vững chắc, biết bảo vệ con em mình khỏi những rủi ro và toàn xã hội có một nhận thức chung mạnh mẽ về nạn buôn bán người thì tội phạm mua bán người, bắt cóc trẻ em sẽ dễ dàng bị phát hiện và triệt phá.

Hoàng Anh - nguồn: Tạp chí Giáo dục Thủ đô số 94+95, tháng 11/2017

Ý kiến bạn đọc (0)

Viết ý kiến của bạn
 
Thăm dò ý kiến

Bạn thích nhất chuyên mục nào trên Tạp chí Giáo dục Thủ đô ?
  • Vấn đề - Sự kiện
  • Nghiên cứu - Trao đổi nghiệp vu
  • Gia đình - Nhà trường - Xã hội
  • Gương mặt cơ sở
  • Có thể bạn chưa biết
  • Văn hóa - Văn nghệ